Beth mae cynghorau'n ei wneud
Mae cynghorau'n penderfynu ar geisiadau cynllunio ar gyfer adeiladau newydd, estyniadau a newidiadau defnydd, ac yn ysgrifennu'r cynllun datblygu lleol sy'n dweud ble gall cartrefi a swyddi newydd fynd. Mae parciau cenedlaethol yn penderfynu ar geisiadau o fewn eu ffiniau.
Pwy sy'n penderfynu
Swyddogion cynllunio sy'n penderfynu ar y rhan fwyaf o geisiadau. Mae rhai mwy neu ddadleuol yn mynd i bwyllgor cynllunio'r cynghorwyr, sy'n cyfarfod yn gyhoeddus.
Dweud eich dweud
Gall unrhyw un roi sylwadau ar gais tra ei fod ar agor, fel arfer am 21 diwrnod. Cadwch at faterion cynllunio fel traffig, dyluniad, sŵn ac edrych dros eiddo.