Panel Perfformiad Craffu - Addysg

Cyfarfu Panel Perfformiad Craffu Addysg ar 16 Ebrill 2026 i drafod tair eitem: llythyr gan Estyn ar ymweliad ym mis Chwefror 2026 â'r ysgolion uwchradd yn Abertawe ac addysg cyfrwng Cymraeg, diweddariad ar ddiwygio Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY), a rhaglen gyfalaf y cyngor ar gyfer ysgolion newydd a gwell. Mae'r cofnodion yn nodi trafodaeth yn unig, heb unrhyw benderfyniadau. Mae llythyr y Panel at yr Aelod Cabinet, a ddyddiwyd 30 Ebrill 2026, yn nodi ei farn. Mae'n croesawu cynnydd ac yn holi am gyllid, grantiau cyfalaf Llywodraeth Cymru a rhagweld niferoedd disgyblion.

1. Llythyr Estyn ar ysgolion uwchradd ac addysg cyfrwng Cymraeg

   Penderfyniad

   Dyw'r cofnodion ddim yn cofnodi penderfyniad ar yr eitem hon.

   Pam

   Ymwelodd arolygydd cyswllt Estyn ar 3 i 5 Chwefror 2026 ac edrychodd ar sut mae'r cyngor yn cefnogi ac yn herio ysgolion uwchradd, a sut mae'n cefnogi'r Gymraeg yn ei leoliadau. Nododd y Panel nad arolygiad statudol oedd hwn, a chroesawodd naws gadarnhaol y llythyr a'r berthynas ymddiriedus y mae'r Cyfarwyddwr Addysg, Helen Morgan Rees, wedi'i meithrin. Roedd yr Aelodau'n fodlon bod y pwyntiau i'w hystyried, nad oeddent yn argymhellion ffurfiol, eisoes yng nghynlluniau gwasanaeth 2026-27, ac fe gytunwyd i adolygu cynnydd yn nes ymlaen yn y flwyddyn.

   Yn seiliedig ar y cofnodion, Enhanced LALI visit - City and County of Swansea 2026, Education SPP Letter 16 Apr 26

2. Diweddariad ar ddiwygio Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY)

   Penderfyniad

   Dyw'r cofnodion ddim yn cofnodi penderfyniad ar yr eitem hon.

   Pam

   Mae'r adroddiad yn dweud bod diwygiadau Deddf Anghenion Dysgu Ychwanegol ac Tribiwnlys Addysg (Cymru) 2018 bellach ar waith yn llawn, felly mae'r ffocws wedi symud i'r rhaglen Sicrhau Digon o Leoedd Arbenigol (SSSP). Nod y rhaglen yw ychwanegu lleoedd arbenigol, gan gynnwys mewn Cyfleusterau Addysgu Arbenigol (STF), a darparu cymorth tymor byr mewn darpariaethau clwstwr am hyd at 20 wythnos i helpu disgyblion i ddychwelyd i'w hysgol gartref. Mae'r adroddiad yn disgwyl cynnydd net o 61 o leoedd erbyn 2028 ac yn dweud bod y galw'n codi, ond mai dim ond yn rhannol y mae ail gam y rhaglen wedi'i ariannu hyd yma. Holodd y Panel sut mae STF yn derbyn dysgwyr heb ddiagnosis, a dywedwyd wrthynt bod panel sy'n seiliedig ar anghenion yn penderfynu; roedd y Panel yn fodlon ar y strategaeth ond pwysleisiodd yr angen am gefnogaeth genedlaethol barhaus.

   Yn seiliedig ar y cofnodion, Education Scrutiny - ALN Reform Update April 2026 v1.0, Education SPP Letter 16 Apr 26

3. Diweddariad ar ysgolion newydd a gwell a 'Right Schools, Right Places'

   Penderfyniad

   Dyw'r cofnodion ddim yn cofnodi penderfyniad ar yr eitem hon.

   Pam

   Mae'r rhaglen gyfalaf dreigl naw mlynedd, a gyflwynwyd i Lywodraeth Cymru yn 2024, ag amcangyfrif o gost o £416.7 miliwn. O hyn, £304.6 miliwn yw cyllid Llywodraeth Cymru, a'r gweddill yw arian lleol, gan gynnwys cyfraniadau datblygwyr dan Adran 106 (arian y mae datblygwyr yn ei dalu tuag at wasanaethau'r cyngor o dan gytundebau cynllunio). Mae'r prosiectau ar y gweill yn cynnwys rhan newydd yn Ysgol Gyfun Gymraeg Bryn Tawe, ysgol arbennig newydd yn Ysgol Calon Lân, ac uno ysgolion cynradd Portmead a Blaenymaes, a benderfynwyd gan y Cabinet ym mis Rhagfyr 2025. Holodd y Panel a yw cyllid cyfalaf Llywodraeth Cymru yn sicr, a dywedwyd wrthynt mai yng ngham Achos Busnes Llawn (y cam cymeradwyo manwl) y cadarnheir cyllid mawr; holodd hefyd am ragolygon niferoedd disgyblion a risg Adran 106, a nododd y gwaith ar reoli'r rhaglen a chynllunio hirdymor.

   Yn seiliedig ar y cofnodion, Education Scrutiny - New and improved schools and Right Schools, Right Places Update April 26 v1.0, Education SPP Letter 16 Apr 26

Wedi'i ysgrifennu gan AI o gofnodion ac adroddiadau'r cyngor. Mae brawddegau â rhif neu enw na ellir dod o hyd iddo yn y papurau hynny'n cael eu tynnu'n awtomatig, ond mae camgymeriadau'n dal yn bosibl. Dyw cynghorau ddim yn cyhoeddi cofnod gair am air o gyfarfodydd, felly mae hwn yn dweud beth gafodd ei benderfynu a pham. Darllenwch y papurau swyddogol i fod yn siŵr.

1. 2

   Disclosure of Personal & Prejudicial Interests.

   Cofnod

   None

2. 3

   Prohibition of Whipped Votes and Declaration of Party Whips

   Cofnod

   None

3. 4

   Minutes

   Cofnod

   Minutes were approved as a correct record.

   Papurau: Minutes Education SPP 26 Feb 2026i, Minutes Education SPP 12 Mar 2026
4. 5

   Letter/s

   Cofnod

   The Convener’s letters to the Cabinet Member were noted by the Panel.

   Papurau: Education SPP Letter 26 Feb 26
5. 6

   Public Questions

   Cofnod

   No public questions were received.

6. 7

   Enhanced LALI Visit letter

   Cofnod

   Cllr Robert Smith Cabinet Member (Education and Learning and Skills) and Helen Morgan Rees (Director) gave precise of the Enhanced LALI Visit letter and discussed issues arising.

   Papurau: Enhanced LALI visit - City and County of Swansea 2026
7. 8

   Additional Learning Needs Reform Update (Corporate Transformation Project)

   Cofnod

   Cllr Robert Smith (Cabinet Member Education and Learning), Helen Morgan Rees (Director of Education) and Kate Phillips (Head of Vulnerable Learner Service) presented a report looking at Additional Learning Needs Reform Update (Corporate Transformation Project). The following issues were discussed: • Current strategy • Schools • ALN Support for Post-16 Learners • Multi-Agency and Regional Collaboration • Conclusion and next steps The key issues discussed will form part of the Convener’s letter to the Cabinet Member sent following the meeting.

   Rhan o fater a ddilynwyd ar draws 2 cyfarfod

   Papurau: Education Scrutiny - ALN Reform Update April 2026 v1.0
8. 9

   New and improved schools (Quality in Education) and Right Schools, Right Places Update (Corporate Transformation Project)

   Cofnod

   Cllr Robert Smith (Cabinet Member Education and Learning, Helen Morgan Rees (Director of Education), Kelly Small (Head of Education Planning and Resources) and Louise Herbert-Evans (Team Leader Education Capital) provided a report and discussed the following with the Panel: • Background • Projects in progress • Community focused schools • Additional Learning Needs • Capital Maintenance • Stakeholder participation • Risk and issues assessment The key issues discussed will form part of the Convener’s letter to the Cabinet Member sent following the meeting.

   Papurau: Education Scrutiny - New and improved schools and Right Schools, Right Places Update April 26 v1.0
9. 10

   Work Plan 2025/2026

   Papurau: Latest WORK Programme 2025 26 as at 9 Mar 26

10. Letter to Cabinet Member

    Papurau: Education SPP Letter 16 Apr 26

Rhaid i gynghorwyr ddweud pan fydd ganddyn nhw gysylltiad personol â rhywbeth sy'n cael ei drafod, fel swydd, eiddo neu aelod o'r teulu. Mae buddiant sy'n rhagfarnu yn ddigon cryf i'r cynghorydd adael yr ystafell fel arfer a pheidio â chymryd rhan.

Caiff datganiadau eu darllen o'r cofnodion unwaith y byddan nhw wedi'u cyhoeddi.

• Lyndon Jones MBE, ChairCeidwadwyrYn bresennol
• Adam Davis, Committee MemberLlafurYn bresennol
• Angela O'Connor, Committee MemberAnnibynnolWedi anfon ymddiheuriadau
• Beverley Hopkins, Committee MemberLlafurYn bresennol
• Fiona Gordon, Committee MemberLlafurYn bresennol
• James McGettrick, Committee MemberDemocratiaid RhyddfrydolWedi anfon ymddiheuriadau
• Mike Day, Committee MemberDemocratiaid RhyddfrydolYn bresennol
• Sandra Joy, Committee MemberDemocratiaid RhyddfrydolYn bresennol
• Susan Jones, Committee MemberAnnibynnolYn bresennol
• Yvonne Jardine, Committee MemberLlafurYn bresennol

Yn rhestru cynghorwyr presennol y cyngor yn unig. Nid yw aelodau cyfetholedig, swyddogion a chyn-gynghorwyr yn cael eu dangos.